ACT, ABD'deki üniversitelerin lisans başvurularında adayların akademik hazırlığını değerlendirmek için kullandığı standart bir giriş sınavıdır. ACT'ye göre ABD'deki dört yıllık üniversitelerin tamamı ve ABD dışında 200'den fazla üniversite ACT puanını kabul ediyor. Güncel ACT'de puanı belirleyen üç bölüm vardır: English, Math ve Reading. Science ve Writing isteğe bağlıdır; Composite puan, üç zorunlu bölümün 1–36 ölçeğindeki puanlarının ortalamasıdır.
Bu rehberde ACT'nin ne olduğunu, hangi bölümlerden oluştuğunu, bölüm bölüm süreleri, puanın nasıl hesaplandığını ve Türkiye'den sınava girecek bir öğrencinin bilmesi gereken uluslararası sınav düzenini anlatıyoruz. Sınav bilgileri ACT'nin resmî sayfalarından alınmıştır ve Ekim 2026 itibarıyla geçerlidir.
ACT ne demek, kimler girer?
ACT hem sınavın hem de onu hazırlayan kurumun adıdır. ACT'nin kendi tanımıyla sınav, lisede öğrenilenleri ölçerek öğrencinin üniversite eğitimine ne kadar hazır olduğunu gösterir. Örneğin Math bölümü, öğrencilerin genellikle 12. sınıfın başına kadar edindiği matematik becerilerini ölçer.
ABD'de lisans okumayı düşünen bir lise öğrencisiyseniz ACT, başvuru dosyanıza ekleyebileceğiniz standart sınav seçeneklerinden biridir. ACT'ye göre üniversiteler ACT ve SAT puanlarını eşit kabul ediyor ve iki sınavı resmî eşleştirme (concordance) tablolarıyla karşılaştırıyor. Yine de her okulun sınav politikası farklıdır: puan isteyip istemediği, Science ya da Writing bekleyip beklemediği ve birden fazla sınavın en iyi bölüm puanlarını birleştiren Superscore'u kabul edip etmediği okulun kendi kabul sayfasında yazar.
ACT hangi bölümlerden oluşur?
Güncel ACT'de beş bölüm vardır. Üçü zorunludur ve Composite puanı belirler; ikisi isteğe bağlı eklerdir. Tablodaki parantez içindeki sayı, puana sayılan soruları gösterir. ACT her bölüme ayrıca puanlanmayan deneme (field test) soruları koyar.
| Bölüm | Soru (puanlanan) | Süre | Composite puana etkisi |
|---|---|---|---|
| English | 50 (40) | 35 dakika | Dahil |
| Math | 45 (41) | 50 dakika | Dahil |
| Reading | 36 (27) | 40 dakika | Dahil |
| Science (isteğe bağlı) | 40 (34) | 40 dakika | Dahil değil |
| Writing (isteğe bağlı) | 1 yazı | 40 dakika | Dahil değil |
English, Math ve Reading toplam 125 dakika sürer; Science ve Writing'i de seçerseniz her biri 40 dakika ekler. Hangi sorunun deneme sorusu olduğunu sınav sırasında ayırt etmeye çalışmak yerine her soruya aynı özeni göstermek en doğrusudur.
English
English bölümünde farklı türlerde kısa metinler ve denemeler verilir. Her metnin altında, metnin belirli bir yerini düzeltmenizi ya da daha etkili hâle getirmenizi isteyen çoktan seçmeli sorular yer alır. ACT'nin puan raporundaki kategoriler ve sorulardaki yaklaşık payları şöyledir:
- Production of Writing (%38–43): metnin amacı, gelişimi ve düzeni; fikirlerin nasıl sunulup birbirine bağlandığı.
- Knowledge of Language (%18–23): kesin ve öz anlatım, metin boyunca tutarlı bir ton.
- Conventions of Standard English (%38–43): dil bilgisi, kullanım, cümle yapısı ve noktalama.
50 soru 35 dakikaya sığdığı için soru başına ortalama 42 saniye düşer. Bu bölümde kuralı bilmek kadar onu hızla tanımak da önemlidir.
Math
Math bölümü 45 sorudan oluşur ve 50 dakika sürer; soru başına ortalama 67 saniye düşer. ACT'ye göre bölüm, temel matematikten (pre-algebra) trigonometriye uzanan matematiksel akıl yürütmeyi ölçer. Güncel ACT'de Math sorularında beş yerine dört seçenek vardır. Puan raporu iki ana kategoriye ayrılır:
- Preparing for Higher Math (%80): Number & Quantity (%10–12), Algebra (%17–20), Functions (%17–20), Geometry (%17–20) ve Statistics & Probability (%12–15).
- Integrating Essential Skills (%20): oran, orantı, ortalama ve ölçme içeren, gerçek hayat bağlamında çok adımlı problemler.
Modeling ise ayrı bir blok değildir; ACT'ye göre matematiksel model kurmayı ve yorumlamayı gerektiren bu sorular bütün kategorilere dağılır. Hesap makinesi yalnızca Math bölümünde ve ACT'nin hesap makinesi politikasına uygun bir modelle kullanılabilir; cihazınızın uygun olup olmadığını bilmek sizin sorumluluğunuzdadır. Math'te puanın hangi kategoride kaybedildiğini bulmak ve konu eksiğini süre sorunundan ayırmak için ACT Math özel ders sayfasına göz atabilirsiniz.
Reading
Reading bölümünde 36 soru 40 dakikada çözülür. Metinler, üniversitenin ilk yılında okunan metinlere benzer; sorular ana fikir, ayrıntılar, fikirler arasındaki ilişkiler ve yazarın amacı ya da bakış açısı üzerinedir. Bazı sorular iki metni karşılaştırmanızı, bazıları da bir grafikteki veriyi metindeki bilgiyle ilişkilendirmenizi ister. Puan raporundaki kategoriler:
- Key Ideas & Details (%44–52): ana fikir, ayrıntı, çıkarım ve olayların sırası.
- Craft & Structure (%26–33): kelimenin bağlamdaki anlamı, yazarın tercihleri, metnin yapısı ve bakış açısı.
- Integration of Knowledge & Ideas (%19–26): iddia ve kanıtı değerlendirme, olgu ile görüşü ayırma, iki metin arasında bağlantı kurma.
Science (isteğe bağlı)
Science, biyoloji, kimya, fizik ile yer ve uzay bilimlerinden alınmış metinler üzerinden veri yorumlamayı ve bilimsel akıl yürütmeyi ölçer: tablo ve grafik okumak, bir deneyin düzenini anlamak, farklı bilimsel açıklamaları kanıtla değerlendirmek. Bölüm 40 soru ve 40 dakikadır. Eylül 2025'ten bu yana Science, Composite puana girmez; bölümü alan öğrenciye ayrı bir Science puanı ve Math ile Science'ın ortalaması olan bir STEM puanı raporlanır.
Science'a girmeniz gerekip gerekmediği, başvurduğunuz programların beklentisine bağlıdır. Bu kararı nasıl vereceğinizi ve bölümün nasıl çalışıldığını ACT Science özel ders sayfasında ayrıntılı anlattık.
Writing (isteğe bağlı)
Writing, 40 dakikalık tek bir deneme yazısıdır. Size karmaşık bir konu ve bu konuya dair üç farklı bakış açısı verilir; kendi pozisyonunuzu geliştirip bir ya da daha fazla bakış açısıyla ilişkisini çözümlemeniz beklenir. Yazı dört alan üzerinden değerlendirilir: Ideas and Analysis, Development and Support, Organization ve Language Use and Conventions. Writing puanı 2–12 ölçeğindedir ve Composite puanı etkilemez. ACT'ye göre bazı üniversiteler Writing puanı istiyor ya da kabul ediyor; bu yüzden karar, hedef okulların şartlarına bakılarak verilmelidir.
Güncel ACT'de ne değişti?
ACT, 2025 ve 2026'da iki aşamalı bir değişikliğe gitti. İnternette hâlâ eski formata göre yazılmış kaynaklar bulunduğu için değişikliklerin özetini bilmek işe yarar:
- Eylül 2025: Composite puan, uluslararası sınavlar dahil bütün ACT sınavlarında yalnızca English, Math ve Reading üzerinden hesaplanmaya başladı. Science isteğe bağlı hâle geldi.
- Şubat 2026: ABD dışındaki sınavlarda daha az soru içeren, yenilenmiş bölüm yapısı uygulanmaya başladı.
- Daha kısa sınav: ACT'nin değişiklik özetine göre yeni yapıda toplam 44 soru daha az var; Composite puan için gereken süre 195 dakikaya varan süreden 125 dakikaya indi ve soru başına düşen süre arttı.
- Math'te dört seçenek: Math sorularındaki seçenek sayısı beşten dörde indirildi.
- Değişmeyenler: 1–36 ölçeği aynı kaldı; yeni Composite hesabından önce girilmiş sınavların puanları değişmedi.
Bir kaynakta Composite'in Science dahil dört bölümün ortalaması olarak anlatıldığını ya da beş seçenekli Math soruları gördüğünüzde, o bilginin güncel sınava ait olmadığını bilin.
ACT puanı nasıl hesaplanır?
ACT'de her bölüm için önce ham puan, yani doğru yanıt sayısı bulunur. Yanlış yanıtın eksi puanı yoktur. Ham puan, hangi tarihte ve hangi sınav formunda alınmış olursa olsun aynı anlamı taşıması için 1–36 ölçeğinde bir bölüm puanına çevrilir.
Composite puan, English, Math ve Reading bölüm puanlarının ortalamasıdır ve en yakın tam sayıya yuvarlanır: yarımdan küçük kesirler aşağı, yarım ve üzeri yukarı yuvarlanır. Örneğin English'ten 30, Math'ten 27 ve Reading'den 29 alan bir öğrencinin ortalaması 28,67'dir; Composite puanı 29 olur. En yüksek Composite puan da en yüksek bölüm puanı da 36'dır.
| Puan | Ölçek | Nasıl oluşur? |
|---|---|---|
| Composite | 1–36 | English, Math ve Reading puanlarının ortalaması |
| English, Math, Reading, Science | 1–36 | Her bölümün kendi ölçekli puanı |
| STEM | — | Math ve Science ortalaması (Science'a girilirse) |
| ELA | — | English, Reading ve Writing ortalaması (Writing'e girilirse) |
| Writing | 2–12 | Dört alan üzerinden değerlendirme |
Puan raporu ayrıca her bölümdeki kategorilerde kaç sorudan kaçını doğru yaptığınızı ve yüzdesini gösterir. Hazırlığın hangi konuya yöneleceğini belirlemek için en kullanışlı bilgi bu kırılımdır.
Birden fazla kez sınava girdiyseniz ACT, farklı sınav tarihlerindeki en yüksek English, Math ve Reading puanlarınızın ortalamasından bir Superscore hesaplar. ACT'ye göre birçok üniversite Superscore kabul ediyor; listenizdeki okulların politikasını tek tek kontrol etmek gerekir.
Sınav sırasında: ACT'nin süre ve soru önerileri
ACT, çoktan seçmeli bölümler için birkaç basit öneri yayımlıyor. Hepsi aynı mantığa dayanır: süreyi tek bir soruya kaptırmamak ve puana dönüşebilecek hiçbir soruyu boş bırakmamak.
- Temponuzu hesaplayın. Her bölümde metinleri ya da verileri gözden geçirmeye ayıracağınız süreyi toplam süreden çıkarın, kalanı soru sayısına bölün; bu, soru başına ayırabileceğiniz yaklaşık süreyi verir.
- Önce kolay sorular. Zor bulduğunuz soruyu geçip kolayları yanıtlayın; süre kalırsa zor sorulara dönün.
- Zor soruda eleme yapın. Seçenekleri birbiriyle karşılaştırın, yanlış olduğundan emin olduklarınızı eleyin ve kalanlar arasından mantıklı bir tahminde bulunun.
- Her soruyu yanıtlayın. Puan yalnızca doğru yanıtlardan oluştuğu ve tahminin cezası olmadığı için boş bırakılan soru, kazanılmamış bir puandır.
- Talimatı okuyun. ACT'ye göre English, Reading ve Science en iyi yanıtı, Math ise doğru yanıtı ister. Bu fark, seçenekleri nasıl okuyacağınızı değiştirir.
- Bölüm içinde kontrol edin. Süre kalırsa aynı bölümdeki yanıtlarınızı gözden geçirin. Bir bölümün süresi dolduktan sonra o bölüme ya da önceki bölümlere dönüp yanıt değiştiremezsiniz.
İyi bir ACT puanı kaçtır?
ACT'nin tanımıyla iyi puan, başvurduğunuz okullara kabul edilen öğrencilerin ortalamasını karşılayan ya da aşan puandır. ACT, 2024'te ortalama Composite puanın 19,4 olduğunu belirtiyor ve kaba bir çerçeve çiziyor: 18–20 bölgesel ve açık kabul uygulayan kolejlerde yaygın olarak kabul görür, 20–23 orta düzey okullarda rekabetçidir, 24–28 daha seçici okullar için güçlü bir puandır; bazı üniversiteler ise 30'lu puanlar bekler.
Bu çerçeve yön gösterir, ama hedefi asıl belirleyen listenizdeki okulların kendi puan aralıklarıdır. Bu aralığı bulmak ve Composite yuvarlamasını hesaba katarak hedefi bölümlere bölmek için ACT hedef puanı nasıl belirlenir? yazımıza bakabilirsiniz.
Türkiye'den ACT'ye nasıl girilir?
ABD, ABD toprakları ve Porto Riko dışındaki bütün ülkeler için ACT'nin ayrı bir uluslararası takvimi vardır. Kayıt, ücretsiz bir MyACT hesabıyla online yapılır. ACT'nin uluslararası kayıt sayfasına göre:
- Test tarihlerinin çoğu iki günlük bir penceredir; her iki günde sabah ve öğleden sonra oturumları açılır, ancak hangi oturumların sunulduğu test merkezine göre değişebilir.
- Her test tarihinin bir kayıt son günü, ek ücretli geç kayıt son günü ve fotoğraf yükleme son günü vardır.
- ACT, sınav tarihini başvuracağınız bütün okulların ve burs kurumlarının son başvuru tarihlerinden en az iki ay önceye koymanızı öneriyor.
- Puanlar sınavdan dört iş günü sonra raporlanmaya başlayabilir; nadiren sekiz haftaya kadar uzayabilir. Writing'e girdiyseniz puanlarınız, Writing dahil bütün puanlar hazır olduğunda raporlanır.
Sınav günü yanınızda giriş belgeniz (admission ticket), fotoğraflı kimliğiniz ve izin verilen bir hesap makinesi olmalıdır. ACT'nin uluslararası sınav günü kurallarına göre kimlik belgesi sert plastik kart biçiminde olmalıdır; kâğıt ya da elektronik kimlik kabul edilmez. Akıllı saat dahil elektronik cihazlar sınav salonunda da aralarda da kullanılamaz ve geç kalan öğrenci sınava alınmaz. Güncel test tarihleri ve kayıt son günleri her sınav yılı için yeniden yayımlandığından, tarihinizi seçmeden önce kayıt sayfasını kontrol edin.
ACT'ye hazırlığa nereden başlanır?
İlk adım, mevcut durumunuzu ölçmektir: süre tutarak çözülmüş tam bir deneme ya da daha önce girdiğiniz resmî sınavın bölüm puanları. Sonra hedef okullarınızın aralığına göre bir Composite hedefi belirleyip English, Math ve Reading arasındaki açığı bölüm bölüm çıkarın. Açığın büyük kısmı tek bir bölümde toplanıyorsa çalışma saatinin çoğunu o bölüme ayırmak, bütün bölümleri eşit çalışmaktan genellikle daha verimlidir. Puan raporundaki kategori kırılımı da hangi konuya öncelik vereceğinizi gösterir.
Hangi bölümde puan kaybettiğinizi bir eğitmenle birlikte netleştirmek ve size göre bir plan kurmak isterseniz ACT özel ders seçeneklerini inceleyebilirsiniz. Dersler birebir ve online yapılır; English ile Reading, Math ve isteğe bağlı Science için kendi alanında ders veren eğitmenler vardır.
